fredag 29. september 2017

BOKA VI GLEDER OSS TILÅ LESE

Journalist og forfatter Gunnar Grytås kommer med ny bok i disse dager. 

Det er ei bok jeg gleder meg veldig til å lese.  Dette er midt i blinken for en som er interessert i historien om jernmalm, togtransport og aksen mellom Kiruna og Narvik.

For over 140 år sidan blei det avgjort at det skulle byggjast jernbane frå kyst til kyst mellom Nord-Sverige og Nord-Noreg. Den 475 kilometer lange linja blei bygd med eitt føremål: å frakte jernmalm kortaste vegen frå gruvene i Norrbotten til ei isfri hamn i Narvik. På 115 år har kring 1130 millionar tonn malm blitt frakta med Ofotbanen, eit ufatteleg stort kvantum.
Historia om Ofotbanen er ei uvanleg spennande industrihistorie frå ein arktisk utkant av verda. Det handlar om gruvedriftselskapet LKAB, om byane langs linja, Narvik og Kiruna, og om bana som bind alt saman. Ofotbanen har til skiftande tider, men heile tida langs same sporet, vore avgjerande for utviklinga på Nordkalotten. Utan ei jernbane ville samfunna, arbeidslivet, politikken og kulturen vore annleis. Frå historia om bana, «bolaget» og byane går det mange sidespor til andre delar av svensk, norsk og europeisk historie.

KIRUNA FLYTTER HISTORISKE HUS

Bloggene mine er blitt svært forsømte til fordel for Facebook og Instagram-innlegg de siste årene. Det skal jeg nå prøve å rette på. 

Har hatt et reisestipend denne høsten og har vært to turer i Kiruna. Og nå begynner ting å skje i byen, ting som vises på overflaten.

Les min nyeste nettsak om det som har skjedd siste uka. 

Det har vært spennende å være med og oppleve flyttingen av det historiske bygget som tilhørte Kirunas første disponent, Hjalmar Lundbohm. Mye annet er også på gang. Så det kommer mer, snart. Jeg lover.



KIRUNA FLYTTER: KIRUNA GRAFIKK

En evighet siden jeg har oppdatert nettsiden, men nå har jeg vært på to turer i Nord-Sverige og er tent på å legg inn nytt stoff. Her ligger Kiruna kommunes hjemmeside som oppdateres om byflyttingen sånn innimellom. Et nyttig sted å droppe innom i ny og ne.

Her finner du litt om bakgrunnen.

En gammel artikkel om Kiruna fra 2010, les den her. Jeg legger også ved litt gammel grafikk om hvordan det ser ut under byen. Arbeidet på 1365-nivå er forlengst i gang.




mandag 23. september 2013

UNGDOMMEN TEGNER OG PLANLEGGER

Her har jeg funnet en lenke der ungdommen i Kiruna tegner og skriver om byflyttingen og hva de tenker om det. 

Les mer her. 

LKAB har dessuten en egen side på Facebook, der fant jeg mer om byggingen som allerede er i gang. Det gjelder et nytt boligfelt som kalles Terassen.

Ved siden av er en del av den nye byplanen med de nye utvidelsene av gruven markert i rødt.

LKABs Facebookside finner du her

Kiruna kommune har også en svær omtale av det somskjer på sine nettsider, der kan man også følge med å få nyheter fra prosessen.

Sjekk ut Kirunawebben om stadsomvandlingen her.


søndag 30. oktober 2011

STATUS FOR BYFLYTTING 2010

Jeg klipper fra artikkelen i NyTeknik på nettet fra 2010, siden jeg selv ikke har vært på anna enn fotobefaring i Kiruna siste året. Der oppsummeres status slik:

- Hittills har vatten- och avloppssystem samt kraftledningar dragits om. Några hus har ännu inte flyttats.

- De flesta bostadshus kommer sannolikt att rivas och nya bostadsområden i stället byggas på nya ställen. Men några kulturbyggnader kommer att flyttas. Detta måste ske inom de närmaste tre åren.

- I ett planförslag har kommunen föreslagit att åtta av 25 kulturbyggnader närmast gruvan ska flyttas. Det gäller bland annat stadshuset, Hjalmar Lundbohmsgården och järnvägsstationen. De övriga, till exempel Bolagshotellet och Järnvägshotellet, vill kommunen riva.

- Stadsflytten kommer att kosta flera miljarder kronor. LKAB kommer att stå för den större delen av kostnaden.

- Hur länge flytten kommer att pågå är oklart. 

KIRUNA GRAFIKK

Sprekkene under byen truer bebyggelsen og Kiruna skal flyttes.  

Grafikk: Ingemar Franzén, og bilde er hentet fra nettsiden i NyTeknik som du finner her.

lørdag 6. september 2008

EN BY PÅ FLYTTEFOT

Her er de første bildene fra turen jeg tok til Kiruna sommeren 2007.

Jeg har fått stipend fra Norsk Faglitterær Forfatterforening for å skrive om det som skjer i Kiruna og min hjemby, Narvik. Derfor reiste jeg til Kiruna i juni for å registrere hvordan byen så ut før omleggingene tar til for alvor.
Navnet Kiiruna eller giron på samisk, betyr fjellrype, og det finnes mange fine eksemplarer av den rundt om i byen.
Her er fjellet Luossavaara der den tydelige sprekken viser at jernmalm har vært brutt i dette fjellet tidlig i forrige århundre. Det er i denne NV-retninga det nye Kiruna sentrum skal bygges.

Men det er under fjellet Kirunavaara at malmen nå brytes. Her ligger restene av det gamle dagbruddet oppe i dagen. Nå brytes jernmalmen nede i dypet.
Hele prosjektet om flyttinga og forbindelsen mellom Kiruna, Narvik og resten av verden, skal jeg etter hvert kalle En akse av jern. Når prosjektet utvides, vil du finne mer stoff om denne aksen når du trykker her.